Abdulla Qodiriy nomidagi Jizzax davlat pedagogika universiteti Jizzax shahrida joylashgan davlat oliy ta’lim muassasasi bo‘lib, o‘qituvchi kadrlar tayyorlashga ixtisoslashgan. Oliygoh 1974-yilda tashkil topgan, 2022-yilda unga universitet maqomi berilgan. Rasmiy saytida ta’kidlanishicha, u yurtimizdagi yirik pedagogik oliy ta’lim muassasalaridan biri hisoblanadi.
Jizzax davlat pedagogika universiteti: tarixi va rivojlanishi
Oliygoh Sharof Rashidovning tashabbusi bilan XX asrning 70-yillarida Jizzax shahrida ochilgan. Faoliyatning dastlabki yilida institutda ikkita fakultet, ya’ni o‘zbek filologiyasi va matematika fakultetlari bo‘lgan, unda 425 nafar talaba tahsil olgan va 29 nafar o‘qituvchi dars bergan.
1989-yilda institutga o‘zbek adabiyotining atoqli vakili Abdulla Qodiriy nomi berildi. 2022-yilda esa Prezident farmoni bilan muassasa universitet maqomini oldi. 2024-2025 o‘quv yilida universitet o‘zining 50 yilligini nishonladi: tantanalarga xorijiy va respublika oliy ta’lim muassasalaridan 100 ga yaqin olim kelgan, yubiley munosabati bilan esa “Universitet sari odimlar” nomli besh jildlik tarixiy asar nashr etilgan.
Hozirgi vaqtda universitetni professor Maqsudjon Abdullayevich Yuldashev boshqaradi.
Fakultetlar va ta’lim yo‘nalishlari
Universitetning o‘z ma’lumotiga ko‘ra, uning tarkibida 9 ta fakultet, 30 dan ortiq kafedra hamda bakalavriat va magistraturaning 70 ga yaqin ta’lim yo‘nalishi mavjud. 17 mingdan ziyod talabaga 700 nafardan ortiq professor-o‘qituvchi saboq beradi. O‘quv jarayoni kredit-modul tizimi, HEMIS raqamli platformasi va elektron ta’lim resurslari asosida yuritiladi.
Saytda fakultetlar quyidagi pedagogika oliy maktablari ko‘rinishida berilgan:
- Aniq fanlar pedagogika oliy maktabi
- Tabiiy fanlar pedagogika oliy maktabi
- Boshlang‘ich va maktabgacha ta’lim pedagogika oliy maktabi
- Filologiya fanlari pedagogika oliy maktabi
- Ijtimoiy fanlar pedagogika oliy maktabi
- Amaliy fanlar pedagogika oliy maktabi
Bakalavriat yo‘nalishlari orasida matematika, amaliy matematika, fizika va astronomiya, biologiya, geografiya, tarix, o‘zbek tili va adabiyoti, ingliz, nemis, fransuz va koreys tillari, boshlang‘ich va maktabgacha ta’lim, jismoniy madaniyat, sport faoliyati (voleybol, kurash, futbol, dzyu-do, boks), maxsus pedagogika (logopediya, surdopedagogika, oligofrenopedagogika), musiqa va san’at yo‘nalishlari, shuningdek kompyuter injiniringi, arxeologiya va ijtimoiy ish bor. Ta’lim bakalavriat, magistratura va doktorantura bosqichlarida, ikkinchi va keyingi oliy ta’lim shaklida ham tashkil etiladi.
Misol uchun, Ijtimoiy fanlar pedagogika oliy maktabi tarkibidagi tarix yo‘nalishi 1995-yilda o‘zbek tili va adabiyoti fakulteti negizida alohida guruh, keyin bo‘lim sifatida shakllangan, 1999-yildan esa mustaqil Tarix va huquq fakulteti bo‘lgan. Bugungi kunda u So‘loqli mahallasidagi alohida kampusda joylashgan va 3 000 dan ortiq mutaxassis tayyorlagan.
Infratuzilma va talabalar hayoti
Universitet o‘z saytida zamonaviy laboratoriyalar va ilmiy markazlar, o‘quv binolari, talabalar yotoqxonalari va kutubxona haqida alohida bo‘limlar yuritadi. Raqamli muhit HEMIS tizimi, Moodle asosidagi onlayn ta’lim platformasi va ichki boshqaruv platformasidan iborat bo‘lib, ular o‘quv jarayonini boshqarish, baholash va masofaviy darslarni tashkil etishda qo‘llaniladi.
Talabalar ma’naviy-ma’rifiy va ijodiy hayotida “Talabalar akademiyasi”, ko‘ngillilar klubi, “Ziyo chashmasi” universitet gazetasi hamda “Yashil makon” umumxalq loyihasidagi ishtirok muhim o‘rin tutadi. San’at va sport yo‘nalishidagi faoliyat ham alohida bo‘lim sifatida ko‘rsatilgan. Boshqa hududlardan kelgan talabalar uchun yotoqxona ajratiladi, o‘qishda yuqori natijaga erishganlar esa stipendiya olish imkoniga ega.
Xalqaro hamkorlik va ilmiy faoliyat
Universitet rasmiy ma’lumotiga ko‘ra, Rossiya, Belarus, Qozog‘iston, Buyuk Britaniya, Janubiy Koreya va boshqa davlatlarning universitetlari bilan qo‘shma ta’lim dasturlari hamda ilmiy loyihalar amalga oshirilmoqda. Yaqinda “Unicorn International Foundation” nodavlat ta’lim muassasasi bilan anglashuv va hamkorlik memorandumi imzolangan; hujjat xalqaro qo‘shma ta’lim dasturlariga abituriyentlarni jalb etishni ham nazarda tutadi.
Ilmiy tomondan oliygohda ilmiy maktablar, laboratoriyalar va ilmiy-innovatsion ishlanmalar bo‘limi mavjud. Tarix yo‘nalishida, masalan, “Tarix” ilmiy-tadqiqot markazi faoliyat yuritadi va “Jizzax – mo‘jizalar o‘lkasi”, “Jizzax viloyati sudlari tarixi” kabi monografiyalar chop etilgan.
